Verbrauchertelegramm Europa-Ausgabe Ma 2026
Beilage zur ladinischen Europa-Ausgabe Nr. 39 - Redaktion: Europäisches VerbraucherzentrumSostignibilité
Patris plü sostignibles, da baraté fora y da reziclé: ci se müda pa tl'Europa?Les regoles nöies dl’Uniun europeica sön les patris dess fá a na moda che chisc produc sides plü sostignibli tratan döt so ziclus de vita: dala cumpra dles materies prömes cina ala desmandrada, al reziclaje a ala readoranza. Por i consumadus y les consumadësses ó chësc dí deplü informaziuns, na majera poscibilité da ti jí do y manco na gran logica dl adoré y sciuré: le regolamënt prevëiga teco oblianzes nöies de etichetaziun, recuisic sön le contignü reziclé, obietifs de racoiüda dles patris rovades y, en general, le prinzip aladô de chël che les patris portables incorporades ti produc mësses podëi gní tutes fora y barates fora. Tla Talia é l’adatamënt nazional gnü a se le dé cun le D.lgs. 29/2026, che é en forza dai 7 de merz dl 2026.
https://eur-lex.europa.eu/IT/legal-content/summary/sustainability-rules-for-batteries-and-waste-batteries.html
Trasport
Daz tl'Austria: dötes les novités y les cosses a chëres che an mëss mëte averdaDa jená dl 2023 incá ti él rové ala ZCE Talia passa 2400 domandes de consulënza liades al daz dl'autostrada tl'Austria. Che che vá cun l'auto ne s'un capësc tres nia ciamó fora y intratan él sté novités importantes. La pröma reverda avisa la vignëta adesiva: da jená dl 2027 valarál ma plü y al sará ince ma plü da ciafé la vignëta digitala. La secunda novité reverda i aumënc: al é jü sö le prisc dla vignëta y dles atres trasses a paiamënt; ince les somes di avisc de paiamënt ortiá da Asfinag por n'avëi nia paié o n'avëi nia paié sciöche al toca le daz é jüdes sö: an é passá da 120,00 a 200,00 €. Por schivé de burtes sorpreses á la ZCE Talia metü a desposiziun na plata informativa ajornada.
https://www.euroconsumatori.org/it/contravvenzioni_stradali_e_pedaggi_pedaggio_vignetta_austria_2026
Consum y sostignibilité
Stop al greenwashing: regoles nöies por cumpré ite veramënter green
Dai 24 de merz dl 2026 incá él en forza tla Talia le D.lgs. 30/2026, che atuëia la diretiva UE ponsada por renforzé la sconanza di consumadus y dles consumadësses tla transiziun vërda. Le decret vá cuntra les pratiches ambientales che ingiana y dess fá a na moda che les informaziuns ciafades tl momënt dla cumpra sides plü trasparëntes. Concretamënter vëgnel tut tla mira les detlaraziuns ambientales generiches che ne vá nia da desmostré y ince les pratiches che ascogn informaziuns o fej a na moda che les informaziuns importantes sön la dorada, la poscibilité da cuncé, i toc da baraté fora y i ajornamënc dl software sides püch tleres. Les desposiziuns vëgn aplicades dai 27 de setëmber dl 2026: che che ne se tëgn nia ales regoles risćëia da ciafé sanziuns cina a 10 miliuns de euro o, ti caji sura i confins fora, cina al 4% dl faturé al ann.
https://www.affarieuropei.gov.it/it/comunicazione/notizie/cdm-5-novembre-2025/
Caje dl mëis
Na consumadëssa dl’Austria â aposté por trëi dis na vila cun nodadoia tla Talia por ot porsones. Canche ara é rovada iló ti él indere gnü dé n apartamënt scëmpl por les vacanzes, te n'atra posiziun y cun dotaziuns dër desvalies da chëres impormetüdes: lercs defora püch curades, pazité, atrezatöres da defet y nia assá lerch da dormí por döt le grup. Le cuartier alternatif proponü n'ê nia adaté, porchël á le grup tut la dezijiun da s'un jí; porimpó ti él gnü adebité la soma. Do la reclamaziun zënza resultat positif é la consumadëssa jüda dala Zentrala di Consumadus Europeica de so Paisc. Do che la ZCE Talia s'un á tut sura ti á l’aziënda pité n voucher por na sojornanza de döes nöts por les ot porsones te n hotel da cin' stëres dla medema ciadëna: la consumadëssa á azeté chësta soluziun.
